Altın Zekat Hesaplama: Nisap, Oran ve 2026 Tablo Rehberi

Altın Zekatı Nedir ve Kimler Ödemek Zorunda?

Zekat, İslam’ın beş temel şartından biridir ve mali ibadetlerin en önemlisidir. Belirli bir zenginlik düzeyine ulaşan her Müslüman, elindeki mal varlığının kırkta birini (%2,5) ihtiyaç sahiplerine vermekle yükümlüdür. Altın da zekata tabi mallar arasındadır; bu nedenle altın zekat hesaplama yöntemini doğru bilmek her altın sahibi Müslüman için önem taşır.

Altın zekat hesaplama hem fiziksel olarak saklanan altınları hem de banka hesaplarındaki altın birikimlerini kapsar. Kapalıçarşı’dan alınan çeyrek altın da, bankadaki altın hesabı bakiyesi de aynı kurallara tabidir. Bu nedenle özellikle altın yatırımcılarının zekat yükümlülüklerini doğru anlaması büyük önem taşır.

Zekatın Farz Olma Şartları (Nisap, Hawl, Mükellef Olma)

Altın zekatının farz olabilmesi için dört temel koşulun bir arada gerçekleşmesi gerekir.

Mükellefiyet: Zekat, yetişkin ve akıl sahibi her Müslümana farzdır. Küçük çocuk ya da akıl hastasına zekat gerekmez.

Nisap: Asli ihtiyaçlar ve borçlar düşüldükten sonra kalan net mal varlığının nisap miktarını aşması şarttır. Altın için bu sınır 80,18 gramdır. Bazı kaynaklarda 85 gram ya da 92 gram gibi farklı eşiklere rastlanabilir; ancak Türkiye’de Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu’nun esas aldığı değer 80,18 gramdır.

Hawl (Kameri Yıl Şartı): Mal varlığı nisap miktarına ulaştıktan sonra üzerinden tam bir kameri yıl (yaklaşık 354 gün) geçmelidir. Yıl boyunca nisap miktarı korunmuşsa yükümlülük doğar. Altın satılıp yeniden alınmışsa süre sıfırlanır ve yeniden işlemeye başlar.

Artıcı Nitelik (Nâmî Olma): Zekata konu olan malın büyüme potansiyeli taşıması, yani artıcı olması gerekir. Altın, nakit para ve ticaret malları bu nitelikte kabul edilir. Kullandığınız ev, günlük kullandığınız araç ve mesleğinizin vazgeçilmez ekipmanları artıcı sayılmaz; nisap hesabından düşülür.

2026 Nisap Miktarı: 80,18 Gram Altın Kaç TL Ediyor?

Nisabın TL karşılığı altın fiyatına bağlı olarak her gün değişir. Güncel değeri bulmak için şu formülü kullanın:

80,18 (gram) × güncel gram altın fiyatı = Nisap TL eşiği

Güncel rakamı hesaplamak için gram altın fiyatı sayfasını ziyaret edip o günkü fiyatı formüle ekleyebilirsiniz. Örnek vermek gerekirse gram altın fiyatı 4.000 TL olduğunda nisap eşiği yaklaşık 320.720 TL’ye karşılık gelir. Bu rakamın üzerinde net mal varlığına sahipseniz ve üzerinden bir kameri yıl geçtiyse zekat yükümlülüğünüz doğmuştur.

Altın Zekat Hesaplama: Adım Adım Formül

Altın zekatı nasıl hesaplanır sorusunun yanıtı dört adımda özetlenebilir. Bu adımları kolaylaştırmak için altın hesaplama aracı kullanabilirsiniz.

Adım 1: Altın Varlıklarını Topla

Elinizde bulunan tüm altınları listeleyin: gram altın, çeyrek, yarım, tam ve cumhuriyet altını, bilezik ile diğer ziynet eşyaları, banka altın hesabı bakiyesi, TEFAS altın fonları. Bu varlıkların tamamı, toplam değerleri üzerinden zekat hesabına girer.

Altın türleri farklı piyasa fiyatlarına sahip olduğundan her birini ayrı hesaplayıp toplamak daha sağlıklıdır. 22 ayar bilezik ile 24 ayar has altının gram fiyatları birbirinden farklıdır; karıştırmamaya özen gösterin.

Adım 2: Borçları Düş

Zekat yılı içinde ödenmesi kesinleşmiş borçlarınızı toplam varlıktan çıkarın. Kredi kartı borcu, bankaya ödenecek taksitler ve kişisel borçlar bu kapsamda değerlendirilebilir. Asli ihtiyaçlar ise hesabın dışındadır: içinde yaşadığınız ev, günlük kullandığınız araç, temel ev eşyaları ve mesleki ekipmanlar zekat hesabına girmez.

Adım 3: Nisap Kontrolü Yap

Borç ve asli ihtiyaçlar düşüldükten sonra kalan net varlık, 80,18 gram altının TL karşılığını geçiyorsa zekat farz olur. Bu eşiğin altında kalıyorsanız zekat yükümlülüğünüz doğmaz. Altın tek başına nisabı karşılamasa da nakit ve ticaret malıyla birleştirildiğinde toplam değer üzerinden kontrol yapılır; dolayısıyla küçük miktarda altın ile yüksek nakit birikimin toplamı da nisabı aşabilir.

Adım 4: %2,5 Zekat Hesapla

Nisabı aşan net varlığın tamamı üzerinden altın zekat oranı olan %2,5 uygulanır. Formül:

Net varlık × 0,025 = Ödenecek zekat miktarı

Zekat, altın ya da nakit olarak ödenebilir. Nakit ödeme tercih ediliyorsa zekat gününüzde geçerli olan güncel altın fiyatı esas alınır.

Altın Türlerine Göre Zekat Tablosu (2026)

Altın fiyatları her gün değiştiğinden tabloda sabit TL rakamı yerine formül gösterilmiştir. Gerçek TL karşılığını bulmak için güncel fiyatı formüle girmeniz yeterlidir.

Gram Altın Zekatı

Gram altın, piyasada 24 ayar (has altın) olarak işlem görür. Zekat, doğrudan gram sayısı üzerinden hesaplanır.

Miktar	Zekat Formülü
50 gram	50 × gram altın fiyatı × 0,025
80,18 gram (nisap eşiği)	80,18 × gram altın fiyatı × 0,025
100 gram	100 × gram altın fiyatı × 0,025
200 gram	200 × gram altın fiyatı × 0,025

Has altın fiyatı sayfasından 24 ayar gram fiyatını öğrenerek yukarıdaki formülü uygulayabilirsiniz.

Çeyrek, Yarım ve Tam Altın Zekatı

Türkiye piyasasında yaygın olan çeyrek, yarım ve tam altınlar 22 ayar olup gram ağırlıkları standarttır.

Tür	Yaklaşık Ağırlık	Zekat Formülü
Çeyrek altın	1,75 gram	Adet × 1,75 × 22 ayar gram fiyatı × 0,025
Yarım altın	3,50 gram	Adet × 3,50 × 22 ayar gram fiyatı × 0,025
Tam altın	7,00 gram	Adet × 7,00 × 22 ayar gram fiyatı × 0,025

Diyanet İşleri Başkanlığı’nın açıklamalarına göre zekat hesabında altınların piyasa değeri esas alınır; ihtiyaç sahiplerinin menfaatine uygun olan fiyat (genellikle satış fiyatı) tercih edilir.

Cumhuriyet ve Reşat Altın Zekatı

Cumhuriyet altını ile Reşat altını 22 ayar ve yaklaşık 7,2 gram ağırlığındadır. Zekat hesabı tam altınla aynı yöntemle yapılır.

Tür	Yaklaşık Ağırlık	Zekat Formülü
Cumhuriyet altını	7,20 gram	Adet × 7,20 × 22 ayar gram fiyatı × 0,025
Reşat altını	7,20 gram	Adet × 7,20 × 22 ayar gram fiyatı × 0,025

Bilezik ve Ziynet Altınlarında Zekat: Mezhep Farklılıkları

Türkiye’de pek çok aile, nesilden nesile geçen bilezik ve ziynet altın birikimine sahiptir. Bu altınların zekata dahil edilip edilmeyeceği, özellikle kadınlar arasında sıkça sorulan sorular arasındadır.

Hanefî Görüşü: Bilezikler Zekata Tabidir

Türkiye’de büyük çoğunluğun bağlı olduğu Hanefî mezhebine göre altın ve gümüşten yapılmış her eşya, kullanım amacından bağımsız olarak zekata tabidir. Kolye, bilezik, küpe ya da yüzük fark etmeksizin nisap miktarını aşan ziynet altınları zekat kapsamına girer. Bu görüşe göre bileziğin süs amacıyla kullanılması zekat yükümlülüğünü kaldırmaz.

Diyanet İşleri Başkanlığı da Hanefî mezhebini esas aldığından resmi dini rehberlik aynı yönde teyit edilmektedir: 80,18 gram veya üzerinde ziynet altını olan kişi, yıl şartını da sağlıyorsa zekat ödemekle yükümlüdür. Hanımların elmasız ve saf altın bileziklerinden başlayarak toplam gram ağırlığını hesaplamaları gerekir.

Diğer Mezhepler ve Türkiye’deki Yaygın Uygulama

Şafii ve Hanbeli mezheplerine göre süs amacıyla kullanılan altın ziynetler, kullanım sürekliliği korunduğu sürece zekata tabi değildir. Maliki mezhebinde ise farklı içtihatlar bulunmakla birlikte genel eğilim, kullanılan ziynetleri zekat hesabının dışında tutmak yönündedir.

Türkiye’de Hanefî mezhebi yaygın olduğundan pratik rehberlik açısından bileziklerin zekat hesabına dahil edilmesi önerilmektedir. Hangi mezhebi takip ettiğiniz konusunda tereddüt yaşıyorsanız Diyanet’in ALO 190 fetva hattından kişisel danışmanlık alabilirsiniz.

22 ayar bilezik fiyatı sayfasından bileziğinizin güncel piyasa değerini öğrenip zekat hesabınıza ekleyebilirsiniz.

Banka Altın Hesabı ve TEFAS Altın Fonu Zekatı

Dijital altın yatırımlarının yaygınlaşmasıyla birlikte “banka altın hesabının zekatı nasıl ödenir?” sorusu her geçen yıl daha fazla sorulur hale geldi. Aşağıda hem altın hesabı hem de TEFAS altın fonu için ayrıntılı açıklama verilmiştir.

Altın Hesabı (Vadesiz ve Vadeli) Sahipleri Ne Yapmalı?

Bankadaki vadesiz altın hesabı bakiyeleri ile vadeli altın hesabı sahiplerinin altın miktarları zekata tabidir. Bu hesaplardaki altın, fiziksel olarak elinizde olmasa da hukuken mülkiyetinizdedir. Ayrıca artıcı (nâmî) nitelik taşıdığından zekat kapsamına girer.

Hesaplama için zekat gününüzde banka ekstresinizden gram cinsinden altın bakiyenizi tespit edin. Bu rakamı güncel gram fiyatıyla çarparak TL değerini bulun. Diğer zekata tabi varlıklarınızla birleştirip borçları düştükten sonra nisap kontrolü yapın; nisabı aşıyorsa net varlığın %2,5’i zekat olarak hesaplanır.

Hawl (yıl şartı) altın hesapları için de geçerliliğini korur. Hesap yıl boyunca nisap miktarını korumuşsa zekat farz olmuştur. Bakiyenin yıl içinde bir süre için nisap eşiğinin altına düşmesi durumunda süre yeniden sayılmaya başlar.

TEFAS’taki Altın Fonu Zekata Tabi mi?

TEFAS üzerinden işlem gören altın fonları, fıkhi açıdan ticaret malı hükmünde değerlendirilir. Diyanet İşleri Başkanlığı Din İşleri Yüksek Kurulu’nun içtihadına göre kâr amacıyla alınıp satılan her mal ticaret malı sayılır ve değeri nisap miktarını aştığında zekat yükümlülüğü doğar.

Zekat gününüzde portföyünüzdeki altın fonu birim pay sayısını ve o günkü birim pay değerini bankadan ya da TEFAS sisteminden öğrenin. Bu iki rakamın çarpımı fonun TL değerini verir. Diğer varlıklarınızla birleştirip borçları düştükten sonra nisap kontrolü yapın; nisabı aşıyorsa toplam net varlığın %2,5’ini zekat olarak hesaplayın.

TEFAS altın fonu zekatı, çeşitli din alimlerinin farklı değerlendirme yaptığı bir alandır. Kişisel durumunuzu Diyanet İşleri Başkanlığı’nın ALO 190 fetva hattı ya da güvendiğiniz bir din alimi aracılığıyla teyit etmeniz tavsiye edilir.

Örnek Hesaplamalar

Kuralları somut rakamlarla pekiştirmek için üç farklı profil üzerinden altın zekatı nasıl hesaplanır sorusunu yanıtlıyoruz. Aşağıdaki örneklerde varsayımsal gram fiyatları kullanılmıştır; kendi hesabınızda o günkü güncel fiyatı esas alın.

Örnek 1: Sadece Gram Altın Sahibi

Durum: Fatma Hanım’ın banka kasasında 100 gram 24 ayar (has) altın bulunuyor. Başka birikimi ve borcu yok.

• Varsayımsal gram fiyatı: 4.000 TL
• Altın değeri: 100 × 4.000 = 400.000 TL
• Nisap eşiği: 80,18 × 4.000 = 320.720 TL
• 400.000 TL nisap eşiğini aştığından ve üzerinden bir kameri yıl geçtiğinden zekat farz olmuştur.
• Zekat: 400.000 × 0,025 = 10.000 TL

100 gram altın ne kadar zekat verilir sorusunun kısa yanıtı: gram fiyatının tam olarak 2,5 katı kadardır. Formülü hatırlamak için şunu not alabilirsiniz: her 100 gram has altın için zekat tutarı = 100 × gram fiyatı × 0,025.

Örnek 2: Bilezik ve Nakit Karma Portföy

Durum: Ayşe Hanım’ın 120 gram 22 ayar bileziği ve 50.000 TL nakit birikimi var. Kredi kartı borcu 30.000 TL.

• Varsayımsal 22 ayar gram fiyatı: 3.700 TL
• Bilezik değeri: 120 × 3.700 = 444.000 TL
• Nakit: 50.000 TL
• Toplam varlık: 494.000 TL
• Borç: 30.000 TL
• Net varlık: 464.000 TL
• Nisap eşiği (varsayımsal has altın fiyatı 4.000 TL üzerinden): 80,18 × 4.000 = 320.720 TL
• Nisap aşılmış, zekat farz olmuştur.
• Zekat: 464.000 × 0,025 = 11.600 TL

Hanefî mezhebine göre bilezikler zekata dahil olduğundan bilezik değeri nakitle birleştirilip tek kalem olarak hesaplanır. 80 gram altın ne kadar zekat verilir sorusu bu örnekte şöyle yanıtlanır: 80 gram × 3.700 = 296.000 TL değer tek başına nisabın biraz altında kalır; ancak nakit birikimle birleşince toplam nisabı rahatlıkla aşar ve tüm net varlık üzerinden %2,5 uygulanır.

Örnek 3: Altın Hesabı Üzerinden

Durum: Mehmet Bey’in bankada 150 gram altın hesabı var. Ayrıca 20.000 TL kredi borcu bulunuyor.

• Varsayımsal gram fiyatı: 4.000 TL
• Altın hesabı değeri: 150 × 4.000 = 600.000 TL
• Borç: 20.000 TL
• Net varlık: 580.000 TL
• Nisap eşiği: 80,18 × 4.000 = 320.720 TL
• Nisap aşılmış, zekat farz olmuştur.
• Zekat: 580.000 × 0,025 = 14.500 TL

Altın hesabı bakiyesi, fiziksel altınla aynı şekilde zekat hesabına girer. Yıl içinde bakiyenin nisap eşiğinin altına inip inmediğini kontrol etmeyi unutmayın; düşmüşse kameri yıl yeniden sayılmaya başlar.

Altın zekat hesaplamanın özü üç noktada toplanır: nisap eşiği 80,18 gram, altın zekat oranı %2,5 ve üzerinden bir kameri yılın geçmiş olması. Fiziksel altın, bilezik ve banka altın hesabı dahil tüm altın varlıklarınızı tek portföy olarak değerlendirin; borçları düştükten sonra kalan net varlık üzerinden hesaplama yapın. Altın birikimlerinizi nasıl çeşitlendireceğinizi ve hangi araçların size uygun olduğunu öğrenmek için altın yatırımı rehberi sayfasını inceleyebilirsiniz. Zekat yükümlülüğünüzü her yıl düzenli takip etmek hem mali planlamanızı kolaylaştırır hem de ibadetinizi zamanında yerine getirmenizi sağlar.

Önemli Not: Bu içerik yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır ve dini danışmanlık niteliği taşımaz. Kişisel durumunuzu Diyanet İşleri Başkanlığı’nın ALO 190 fetva hattı ya da güvendiğiniz bir din alimi aracılığıyla teyit etmeniz tavsiye edilir.

Sıkça Sorulan Sorular

80 gram altınım var, zekat vermem gerekiyor mu?

80 gram, Diyanet’in belirlediği zekat nisabının (80,18 gram) hemen altındadır. Yalnız başına değerlendirildiğinde nisabı karşılamaz. Ancak başka birikimleriniz ya da ticaret mallarınız varsa bunlar altınla birleştirilerek toplam değer üzerinden nisap kontrolü yapılır. Tüm net varlıklarınızın toplamı 80,18 gram altının TL karşılığını aşıyorsa ve üzerinden bir kameri yıl geçtiyse zekat yükümlülüğünüz doğar. Net varlığınız nisap eşiğini geçtiği anda tüm net varlık üzerinden %2,5 zekat hesaplanır; yalnızca eşiği aşan kısım değil.

22 ayar bilezik zekata dahil edilir mi?

Türkiye’de hâkim olan Hanefî mezhebine ve Diyanet İşleri Başkanlığı’nın resmi görüşüne göre 22 ayar bilezikler zekata dahildir. Bileziğin süs amacıyla kullanılması bu yükümlülüğü ortadan kaldırmaz. Bileziğinizin toplam gram ağırlığını öğrenip güncel 22 ayar gram fiyatıyla çarptığınızda zekat hesabınıza eklemeniz gereken değere ulaşırsınız. Mezhep konusunda farklı bir görüşü takip ediyorsanız Diyanet fetva hattı (ALO 190) kişisel durumunuzu değerlendirmenize yardımcı olabilir.

Altın hesabımdaki bakiye için zekat nasıl hesaplanır?

Banka altın hesabınızdaki bakiye, fiziksel altınla aynı kurallara tabidir. Zekat gününüzde hesabınızdaki gram cinsinden bakiyeyi banka ekstrenizden ya da mobil bankacılık uygulamanızdan öğrenin, ardından güncel gram fiyatıyla çarparak TL değerini bulun. Diğer zekata tabi varlıklarınızla toplayın, kesinleşmiş borçlarınızı düşün ve nisap kontrolü yapın. Net varlık nisabı aşıyorsa toplamın %2,5’i zekat olarak hesaplanır. Yıl boyunca bakiyenin nisap eşiğinin altına düşüp düşmediğini de kontrol etmeyi ihmal etmeyin.